Online KPSS Türkçe Denemesi Çöz 10

“İş” sözcüğü aşağıdaki cümlelerin hangisinde “yapılacak şey, görev” anlamında kullanılmıştır?

Evet, kırk seneden beri Türkçe merhale  merhale  Türkleşiyor.’  Altı çizili kelime grubunun cümleye kattığı anlam aşağıdakilerden hangisinde yoktur?

Şiir bir dil sanatıdır. Temel gereci de sözcükleridir. Öyleyse şiirin kapısından içeri girebilme, şiiri oluşturan her sözcüğün anlamını bilmekle mümkündür. Bu parçada geçen “şiirin kapısından içeri girebilme” sözüyle anlatılmak istenen, aşağıdakilerden hangisidir?

Figürlere verdiği hareket mermerin soğukluğunu yıkar, seyirci savaşın ya da avın şiddeti ile baş başa kalır. Bu cümlede sözü edilen heykeltıraşla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?A) Yapıtlarında hareketli sahneleri konu ettiği

(I) Çağımızda yazarın işi özellikle güçleşmiş durumda. (II) Her şeyi bilimsel doğruların kesinliğiyle ölçme özentisindeki sözde modern kişinin, ikide bir yaratıcı yazarın etkinliğine dudak bükerek baktığına tanık oluyoruz. (III) Böyle haksız bir karşılaştırmanın olumsuz sonuçlarını da göğüslemek durumundadır günümüz yazarı. (IV) Oysa sanatın dile getirmeyi amaçladığı gerçek, hiç de bilimsel doğrunun ölçütleriyle değerlendirilemez. (V) Bilim, deneylerle, kesin hesaplarla kanıtlayarak sunar yasalarını. (VI) Bir roman ya da şiir ise birtakım olaylarla durumları, çoğunlukla sezdirme yoluyla duyarlığımıza seslenerek verir. Günümüz yazarının karşılaştığı güçlüklerin anlatıldığı bu parçadaki numaralanmış cümlelerle ilgili olarak aşağıda verilenlerden hangisi yanlıştır?

(I) Yazar, yalnız görüneni, deneyseli, hesaplanabiliri değil, bilinmezi, geleceği, olabileceği de vermeyi amaçlar. (II) Şimdinin ötelerine uzanan bir sezgisi, dili, kavrayışı vardır yazarın. (III) Bu yaratıcı sezgi ile o, katılığa, hoşgörüsüzlüğe, kaba güç gösterilerine karşı bir duyarlılık eğitimi sağlar okurlarına. (IV) Uygarca bir kültür de bu duyarlılık eğitiminden geçmiş kimselerle gerçekleşir. (V) Çağdaş toplumlarda yazar bu kültüre bu anlamda bir katkıyı amaçlamalıdır. Bir yazarın tanıtıldığı bu parçadaki numaralanmış cümlelerle ilgili olarak aşağıda verilenlerden hangisi yanlıştır?

“Ayaşlı ve Kiracıları” gibi çok tanınmış bir eserinde aralarında bulunduğu üç romanı olmakla birlikte hiç kuşkusuz tam bir öykücüdür Memduh Şevket Esendal. Hem de öykü yazınımızın Sait Faik’ten sonra en önemli öykücüsü. Cevdet Kudret onu şu cümlelerle tanıtıyor: “ Batı’dan sadece öykü tekniğini almakla yetinen Esendal’ın eserlerinde hiçbir yabancı koku yoktur. Bunlar kendi çevremizi, kendi insanlarımızı, kendi dilimizle anlatan, çeviri havası taşımayan, yüzde yüz yerli bir edebiyatın ürünleridir.” Bu parçayla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Zamanın yürümediği, havada asılı kaldığı evlerde büyüdüm ben. O evlerde bacalardan, damlardaki kiremitlerin aralarından ışıklar sızardı. Dışarıda yapraklar kıpırdadıkça yer değiştiren tedirgin ışıklar yer değiştirdikçe yerde ve duvarlarda masalsı desenler oluşurdu. Kafdağı’nın ardındaki saraylar, Ali Dayı’nın altın fıçıları, Deli Dumrul’un kuru çaydaki köprüsü… Bu parçayla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Aşağıdaki belirtisiz ad tamlamalarından hangisi belirtili ad tamlamasına dönüştürülünce “ünsüz yumuşaması”  görülür?

“Beni en çok sevindiren senin tam zamanında geldiğindir.” Bu cümledeki anlatım bozukluğu aşağıdakilerden hangisinden kaynaklanmaktadır?

  “Bu dev adam oturmasını, kalkmasını, konuşmasını, dinlemesini bu yaşa kadar bir türlü öğrenemedi.” Bu cümledeki anlatım bozukluğu aşağıdakilerden hangisinden kaynaklanmaktadır?

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “belirteç”in gereksiz kullanılmasından kaynaklanan bir anlatım bozukluğu vardır?

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “belirteç”in gereksiz kullanılmasından kaynaklanan bir anlatım bozukluğu vardır?

Sanatçının romanlarındaki kahramanlar halkımızın yadırgamayacağı insanlardır. Feride ve benzeri kişiler bizim ideal arzularımızı okşadıkları için sevilmişlerdir. Hepsi de cana yakın, dost, insan kişilerdir. Hiçbiri büsbütün kötü değildir. Bizi insanlardan tiksindirmek istemeyen yazar onların dürüst, hoş ve mutlu yanlarını bulup göstermiştir. Bazı romancıların kirletme ve kötüleme merakına karşılık onda arıtma ve aklama isteği sezilir. Bu parçada sözü edilen yazar aşağıdakilerden hangileriyle nitelendirilebilir?

Darüşşafaka Galerisi’nde eski ressamlarımızın sergisini gezerken Şeker Ahmet Paşa’nın Yıldız Bahçesi’ni gösteren bir tablosu beni yarım saat, önünde mıhlamıştı. O bahçede bir ikindi vaktinin sessizliğini, ışıklarını, kokularını olduğu kadar, onu resmeden Paşa’nın iç huzurunu, elindeki fırçayı, o andaki eşsiz hazzını, mutluluğunu, hatta içtiği kahvenin damağındaki telve tadını duyar gibi olmuştum. Bütün bunlar tuvalden dışarı taşıyordu. Bu sözleri söyleyen kişinin sanat eserleri ile ilgili olarak vurgulamak istediği aşağıdakilerden hangisidir?

Bir yapıtın diliyle yaşayabileceğini anlayamadığımız için, yirminci yüzyılın ortalarına kadar, birkaç roman ve şiir örneği bir yana konursa, gerçekten diri bir yapıt veremedik. Düne baktığımız zaman öyle parlak romanlar, öyküler görüyoruz ki bugün ışıklarından eser yok. İçimize çöken acıyı gidermek için, şu sözlerle avunuyoruz: “Bugün okunmuyorlar; ama zamanlarında büyük işler başardılar.” Bu parçada vurgulanmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

… Her şeyden önce, sanatçının baş kişisi kadın olan tek romanıdır. Romanın hemen tümü, kahramanının güncesinden oluşmakta ve yaşadığı olaylar birinci tekil kişi olarak onun bakış açısından anlatılmaktadır. Ayrıca, genellikle ele aldığı kentli aydın tipleriyle tanıdığımız yazarın bu yapıtının kahramanı bir köylü kızıdır. Bu kızın köydeki yaşantısı belgesel sayılabilecek ayrıntılarla işlenmiştir. Düşüncenin akışına göre bu parçanın başına aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

(I) Sekiz küçük roman yayımladım. II) Ama bunlardan biri dışında öbürleri beni doyurmadı. III) Yeniden inceleyince neden doyurmadıklarını anladım. (IV) Bunun üzerine şu kanıya vardım: Sağlam bir kültürel temele oturmayınca iyi sanat yapılmaz. (V) Özellikle roman ve hikaye sağlam bir kültür ister. Yukarıdaki parçada, numaralanmış cümlelerin hangisinden sonra “Bilgi yönünden eksiklerim vardı.” cümlesi getirilirse parçanın anlam bütünlüğü bozulmaz?

(I) Kafka’nın, çok ilgi çekeceği sanılan yeni bulunmuş mektupları İsveç’te kitap olarak yayımlandı.(II) Bu yayın evi geçen yıl çeşitli yazarların yapıtlarından oluşan bir kitap dizisi yayımlamıştı. (III) Mektuplar Kafka’yı sevenleri de edebiyat tarihçilerini de yakından ilgilendiriyor. (IV) Bunlarda Kafka üzerine yapılmış kimi eski araştırmaları aydınlatan bilgiler yer alıyor.(V) Ayrıca, yazarın yaşamının son aylarıyla ilgili önemli noktalar ortaya konuyor. Yukarıdaki numaralanmış cümlelerin hangisi düşüncenin akışını bozmaktadır?

Belki herkes duymamıştır; ama Sümmâni adı Doğu Anadolu’da, özellikle Erzurum ve Kars çevresinde yaygındır. Bilhassa altmışın üstündekiler söze başlarken, bir düşünceyi kanıtlamak isterken Sümmâni Baba şöye demiş, deyip ondan dizeler aktarırlar. Bende şiire başlarken onu taklitle yola koyuldum. Annem de Sümmâni hayranıydı. Onun şiirlerinin çoğunu bilirdi. Yazdığım şiiri ona okur, düşüncesini sorardım. Her okuyuşunda Sümmâni’ye , Emrah’a ya da Aşık Şenlik’e benzediğini söylerdi. Bir gün yine bir şiirimi okudum.” Bu kimin şiiri?” dedi. İlk defa bir şiirimi bildiği şairlerden birine benzetememişti. O zaman anladım ki gerçek şiiri yakalayabilmiştim. Bu parçaya göre “gerçek şiir” için aşağıdakilerden hangisi söz konusu olamaz?

Öğretmenlik! Dıştan bakılınca üç ay yaz tatili, sene içi tatilleriyle çok kolay görünen bir meslektir. Hakikatte ise mesleklerin en zoru, en meşakkatlisidir. Vicdanlı bir öğretmen için, elindeki ham malzemeyi yoğurmak, şekillendirmek, en yüce, en zevkli vazifedir. Üzüntüleri kadar sevinçleri de çoktur. Yorucu, yıpratıcı; fakat semeresini gözle görülür bir şekilde veren bir meslektir. Ben kalbimi avukatlığa kaptırmamış olsaydım, muhakkak öğretmen olurdum. Bu parçada, öğretmenlikle ilgili olarak aşağıdaki-lerden hangisine değinilmemiştir?

Zaman, acıları da çekişmeleri de onarır; insan değişiyor da ondan bu. Kalmaz insan olduğu gibi. Ne yenici olarak kalır ne de yenilmiş olarak. Önceden baştan çıkarılan, iki kuşak sonra yeniden değer kazanan bir ulusta da böyledir durum. Evet, Fransız gene Fransız’dır; yalnız eskilerin özdeşi değil artık. Düşüncelerini bu sözlerle belirten birinden aşağıdakilerden hangisini söylemesi beklenemez?

Her güncel, mutlaka estetik değildir. Ben bugün Leyla ile Mecnun’u, Kerem ile Aslı’yı yeniden yazarım, güncel olur. Güncel başka bir şey. Günceli nasıl kalıcı kılabilirsin, nasıl türküleştirebilir, nasıl şiirleştirebilirsin? Bu soruların yanıtını estetik planda sağlıklı biçimde verebildikten sonra günceli yazabilirsin. Parçaya göre aşağıdakilerden hangisi “günceli yazabilmenin koşullarından”değildir?